De verkenning bundelt bestaande kennis over biogas, de bijbehorende veiligheidsrisico’s en het optreden bij incidenten. Het rapport moet vooral worden gezien als een achtergronddocument.
Biogas ontstaat door vergisting van biologisch materiaal, zoals mest, slib en groente-, fruit- en tuinafval. Het gas bestaat grotendeels uit methaan (CH₄) en bevat ook waterstofsulfide (H₂S), wat risico’s met zich meebrengt zoals brand, explosie, verstikking en vergiftiging bij vrijkomen. Deze risico’s zijn vergelijkbaar met die van mestgassen en zijn vooral relevant voor mensen die direct met installaties werken of incidenten met biogasinstallaties moeten bestrijden, maar er bestaan ook externe veiligheidsrisico’s.
Voor de brandweer bestaan er al duidelijke handelingsperspectieven, waaronder de Aandachtskaart Biovergistingsinstallaties en scenariokaarten binnen het Scenarioboek Energietransitie. Deze bieden richtlijnen voor veilig optreden bij incidenten.
Kernwoorden: gifwolk
Metadata
- Opdrachtgever: NIPV
- Auteurs: Martina Duyvis, met medewerking van Ben Riemersma en Imco Janssen (NIPV)
- Datum laatste actualisatie: 13 april 2026
Praktijkvoorbeeld
Met welk doel is het voorbeeld opgesteld?
In het Klimaatakkoord is afgesproken om de productie van groen gas fors te vergroten. Een groot deel van dat groene gas moet uit biogas geproduceerd worden. Dit was voor het NIPV de aanleiding om in een verkenning aandacht te besteden aan biogas: aan de productie, opslag, transport en gebruik van biogas, de veiligheidsrisico’s, wet- en regelgeving en de handelingsperspectieven voor de brandweer bij incidenten met biogas(installaties).
Wat is er bekend over de juridische borging van het voorbeeld?
De milieu- en veiligheidsaspecten van het vergisten van biomassa worden onder andere gereguleerd door het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal), paragraaf 3.6.8, ‘Bedrijf voor mestbehandeling’. Dit geldt niet alleen voor het vergisten van dierlijke meststoffen maar ook voor het vergisten van plantaardig materiaal (IPLO helpdesk, persoonlijke communicatie, 11 februari 2026). Het vergisten van dierlijke meststoffen en het vergisten van plantaardig materiaal zijn aangewezen als milieubelastende activiteit (art. 3.225 Bal). Voor deze activiteit is een omgevingsvergunning vereist (art. 3.226 Bal; art. 5.1, lid 2 Omgevingswet) (IPLO, z.d.-b).